Dieta bezglutenowa

Które zboża są bezpieczne dla osób bezglutenowych?

zboża

Nauczenie się, które zboża są bezpieczne dla osoby z nietolerancją glutenu, a których należy z pewnością unikać, jest pierwszym i chyba najważniejszym krokiem w trakcie wdrażania nowej diety. Zboża spożywamy nie tylko w czystej postaci, np. kasz czy pieczywa i makaronów, ale także w wielu innych produktach, jak np. sosy czy napoje. Dlatego nauczenie się, co wolno, a czego nie w diecie bezglutenowej, może pomóc w utrzymaniu dobrego zdrowia.

Zboża zawierające gluten

1. Pszenica i wszystkie jej odmiany w tym: mąka orkiszowa, kasza manna (najbardziej przetworzony produkt uboczny pszenicy), pszenica durum, z której robione są makarony, kuskus. To podstawowe zboże i niestety najbardziej “niebezpieczne”. W wyniku licznych modyfikacji genetycznych pszenicy (po to, żeby była bardziej wydajna, szybciej rosła i dawała więcej plonów), zawiera ona procentowo znacznie więcej glutenu, a także pojawiło się w niej nowe białko, jakim jest gliadyna (pobudza apetyt). Niestety pszenicę można znaleźć w niemal każdym produkcie (mogą być to śladowe ilości), dlatego osoby z celiakią, powinny dokładnie czytać etykiety każdego produktu.

Produkty, zawierające pszenicę to: biała i pełnoziarnista mąka pszenna, mąka graham, zarodniki pszenne, błonnik pszenny, słód, makaron z pszenicy durum, makaron z semoliny, bulgur, chleb z mąki pszennej, pełnoziarnistej, graham, maca, sucharki, herbatniki, biszkopty, ciasteczka, muffiny, ciasto francuskie, słodkie płatki śniadaniowe (czekoladowe kuleczki, płatki cynamonowe, itp.), kopytka, knedle i kluski śląskie kupowane w sklepie i wiele innych produktów.

Produkty, które mogą zawierać pszenicę: sztuczne barwniki, naturalne barwniki, maltodekstryna, dekstryna, karmel amoniakalno – siarczynowy (E150d), glutaminian sodu, sos sojowy, surimi, sos Shoyu, sos Tamari, sos Teriyaki.

2. Żyto. Kolejne zboże również zawierające gluten. Podobne w swym działaniu do pszenicy (choć żyto jest bardziej wartościowe niż pszenica), dlatego wszelkie produkty żytnie również powinny zostać wykluczone przez osoby bezglutenowe.

3. Jęczmień. Zboże glutenowe, które najczęściej spożywane jest w postaci kaszy jęczmiennej (pęczak, kasz jęczmienna perłowa i łamana) bądź słodu jęczmiennego, dodawanego do wielu produktów, jako substancji słodzącej.

4. Owies. Teoretycznie może być spożywany przez osoby, które wykazują wrażliwość na gluten (osoby z celiakią powinny go jednak unikać). Dla bezpieczeństwa zaleca się jednak wyeliminowanie zarówno mąki owsianej jak i kaszy owsianej i płatków owsianych z diety bezglutenowej.

Co w zamian za glutenowe zboża?

Przejście na dietę bezglutenową nie oznacza kulinarnej “posuchy” i wcale nie jest nudne. Okazuje się, że bezglutenowe zboża mogą być nawet dużo ciekawsze niż te, które gluten zawierają. Poniższa lista to alternatywa dla wszystkich glutenowych zbóż.

1. Ryż. Szczególnie ten, poddany jak najmniejszej obróbce, czyli ryż brązowy, a najlepiej dziki, to idealny zamiennik kasz. Oczywiście nie można z nim przesadzać, bo podobnie jak i inne kasze, ma wysoki indeks glikemiczny. Jest jednak w pełni bezpieczny dla osób bezglutenowych.

2. Kasza jaglana. Kasza z łuskanego ziarna prosa. Jest doskonała dla osób stosujących dietę lekkostrawną i bezglutenową. Jako jedyna kasza jest zasadotwórcza, dlatego należy ją spożywać w celu odkwaszenia organizmu. Kasza jaglana zawiera krzemionkę, która występuje w niewielu produktach, a która ma leczniczy wpływ na stawy. Dzięki niej skóra wygląda zdrowo, włosy i paznokcie są mocne, a naczynia krwionośne utrzymane w dobrym stanie. Kasza zawiera dużo witamin z grupy B, witaminę E oraz lecytyny, a także wiele minerałów: magnez, wapń, fosfor, potas, żelazo oraz antyoksydanty, eliminujące wolne rodniki.

3. Komosa ryżowa. Oprócz tego, że jest bezglutenowa, może być z powodzeniem wykorzystywana w kuchni przez wegetarian, ponieważ w przeciwieństwie do innych roślin, zawiera pełnoprawne białko (czyli takie jak zwierzęce). Komosa zawiera duże ilości wapnia, tokoferol, kwas foliowy, miedź, fosfor i mangan. Jest również bogata w jednonienasycone kwasy tłuszczowe omega – 3 i kwas alfalinolenowy. Komosa ma niski indeks glikemiczny, dlatego też jest idealnym zamiennikiem kasz i ziemniaków w diecie cukrzycowej.

4. Kasza gryczana. Kasza wytwarzana z gryki. Zawiera dużo białka, węglowodanów i minerałów: wapń, żelazo, fosfor, potas i magnez. Jest źródłem kwasu foliowego i witaminy E. Najlepsza kasza (czyli zawierająca najwięcej witamin i minerałów) to kasza gryczana naturalna lub kasz krakowska. Kasz gryczana palona zawiera o 50% mniej witamin niż naturalna kasza, a ta z torebek jest jeszcze bardziej “oczyszczona”.

5. Kasza (kaszka) kukurydziana. Czasami nazywana też polentą, wytwarzana jest z ziaren kukurydzy. Kasza kukurydziana jest najmniej wartościową kaszą, jednak rzadko uczula i jest lekkostrawna. Dlatego może być dobrym źródłem węglowodanów dla osób na diecie lekkostrawnej lub bezglutenowej. Kasza kukurydziana, choć ma niewiele witamin i minerałów, zawiera bardzo cenny selen, który ważny jest dla układu odpornościowego i tarczycy. Ponadto pomaga walczyć z wolnymi rodnikami.

Jak widzisz dieta bezglutenowa wcale nie musi być nudna. wystarczy, że nauczysz się kilku podstawowych zasad i przyzwyczaisz do nowych smaków. Zobacz tez naszą propozycję przepisów bezglutenowych.

  • Pingback: Dieta bezglutenowa: Wszystko, co powinieneś o niej wiedzieć | Obiadujemy.pl()

  • Patrycja | patrycjawratny.pl

    Fajne podsumowanie, dzięki!

  • Xxx

    Dziwi mnie ze ryż czy quinoa sa bezpieczne w końcu zawierają gliadyne, która jest głównym powodem problemów

    • Ryż nie zawiera gliadyny (ta obecna jest tylko w pszenicy). Białko z grupy prolamin, które znajduje się w ryżu nazywa się oryzeina. Jak podaje Polskie Stowarzyszenie Osób z Celiakią i na Diecie Bezglutenowej “toksyczne dla osób z celiakią są jedynie białka zawarte w pszenicy, życie i jęczmieniu.” Ryż oraz komosa ryżowa, która zbożem nie jest należą do pokarmów bezpiecznych dla osób na diecie bezglutenowej (oczywiście, jeśli nie zostały skażone glutenem podczas produkcji).

  • Dominika Urbańska

    A ja mam pytanie gluten vs pszenica.
    Robilam sobie badanie na nietolerancje pokarmowa i mam klopot z interpretacja wynikow.
    Wyszlo mi:
    Gluten – grupa 3, 37,2 µg/ml
    Pszenica zwyczajna – grupa 3, 36,8 µg/ml
    Czyli te produkty mi szkodza.

    Natomiast inne zboza glutenowe: pszenica plakurka, pszenica orkisz, pszenica samopsza, pszenica kamut, zyto, owies, jeczmien mam w grupie 1, wszystkie ponizej 14µg/ml.

    Czy to znaczy, ze inne zboza glutenowe sa bezpieczne dla mnie mimo 3 grupy glutenu? Czy tylko gluten z pszenicy zwyczajnej mi szkodzi, a inne nie? Czy cos jest nie tak z testem i skoro wyszla nietolarancja na gluten, to wszystkie zboza glutenowe powinny sie znalesc w grupie 3?

    z gory dziekuje albo za odpowiedzi, albo nakierowanie na to gdzie jej szukac.