Zdrowie

Miód, syrop z agawy i inne naturalne słodziki. Czy rzeczywiście lepsze od cukru?

naturalne-słodziki

25 łyżeczek cukru dziennie, 40 kg rocznie. Takie są szacunki dotyczące spożycia cukru przez statystycznego Polaka. I to właśnie m.in. nadmierne ilości zjadanego i wypijanego białego kryształu przyczyniają się do otyłości i cukrzycy. Często nieświadomi kupujemy produkty z tzw. zdrowymi słodzikami, przekonani, że mniej zaszkodzą naszemu zdrowiu. Czy jednak miód, syrop z agawy czy inne naturalne słodziki są dużo lepsze od cukru? Sprawdźmy to.

Naturalne zamienniki cukru

Łatwo ulec ogólnemu światowemu zachwytowi nad naturalnymi zamiennikami cukru. Bo skoro stworzyła je natura, zawierają witaminy i minerały, których brakuje w białym cukrze. A niektóre ze słodzików nie powodują skoków cukru we krwi. Ale co najważniejsze – są w pełni naturalne. W takim razie muszą być lepsze dla naszego organizmu.

W pewnym sensie to prawda, ale to nadal słodziki. A ich zdrowotne właściwości są znikome przy spożywanych ilościach, których, dla swojego zdrowia, nie powinniśmy przekraczać. Dodatkowo, nie każdy z naturalnych słodzików daje się użyć w każdym przepisie. Przyjrzyjmy się zatem kilku zamiennikom cukru i zdecydujmy, co dla nas najlepsze.

1. Cukier nierafinowany

Cukier nierafinowany tym różni się od białego i brązowego cukru (z którym często jest mylony), że nie poddaje się go rafinacji. Cukier surowy oczyszcza się jedynie z zanieczyszczeń, używając do tego mleka wapiennego. Następnie poddaje się go krystalizacji i suszeniu. W cukrze nierafinowanym pozostawia się melasę, dzięki czemu ma charakterystyczny brązowy kolor. W produkcji cukru nierafinowanego pomija się etap oczyszczania, co pozwala na zachowanie w nim składników mineralnych, takich jak np. żelazo czy wapń. Pierwiastków w cukrze nierafinowanym jest jednak tak mało (mniej niż miligram na 1 łyżeczkę), że w żaden sposób nie przyczyniają się do utrzymania zdrowia. Łyżeczka cukru nierafinowanego jest tak samo kaloryczna jak łyżeczka białego kryształu i w taki sam sposób działa na nasz organizm.

2. Syrop z agawy

Równie słodki jak miód, ale o nieco rzadszej konsystencji syrop z agawy nie ma zbyt wiele do zaoferowania. Oczywiście, jeśli mówimy o właściwościach odżywczych. Podobnie jak biały cukier jest dość kaloryczny (21 kcal w 1 łyżeczce). Jednak nasz organizm przetwarza go inaczej niż tradycyjny cukier. Biały czy też brązowy cukier składa się w 50% z fruktozy i 50% glukozy. Syrop z agawy zawiera aż 84% fruktozy (zawartość procentowa może się nieznacznie różnić w zależności od producenta). Słodziki o wysokiej zawartości fruktozy mają niższy indeks glikemiczny niż sacharoza i dzięki temu nie powodują nagłych skoków cukru we krwi. Minus jest jednak taki, że fruktozę w naszym organizmie przetwarza tylko wątroba. Jeśli zjadamy duże ilości fruktozy, z którymi wątroba nie może sobie poradzić, naddatek odkłada się w postaci tłuszczu. Fruktoza zaburza też prawidłowy metabolizm wątroby. Wzrasta przez nią poziom trójglicerydów, które odkładają się w wątrobie. A wysoki poziom tych wolnych kwasów tłuszczowych może prowadzić do chorób serca. Więcej o fruktozie przeczytaj we wpisie o syropie fruktozowo-glukozowym.

3. Miód

Miód uważamy za zdrowy zamiennik cukru, bo zawiera witaminę C, magnez i przeciwutleniacze. Jednak w 1 łyżeczce tych pierwiastków znajdują się tylko śladowe ilości. Trudno więc, żeby miód uzupełnił nasze braki witaminowe. On nadal pozostaje słodzikiem podobnym do cukru (zawiera nawet odrobinę więcej fruktozy niż rafinowany cukier). Jeśli mamy trudności z trawieniem fruktozy, miód może powodować u nas wzdęcia i gazy.

4. Syrop klonowy

Syrop klonowy o bogatym i wyrazistym smaku doskonale komponuje się i ze słodkimi, i ze słonymi potrawami. Podobnie jak miód zawiera cenne dla zdrowia minerały, takie jak cynk, wapń, magnez, witaminę B2 oraz antyoksydanty. Kiedy zjadamy 1 łyżeczkę syropu, np. polewając nim naleśniki, dostarczamy sobie nie więcej niż 1% dziennego zapotrzebowania wymienionych pierwiastków. Trudno więc powiedzieć, że syrop klonowy to zdrowe pożywienie. Jest odrobinę mniej kaloryczny niż rafinowany cukier (1 łyżeczka syropu to 13 kcal, a cukru – 20 kcal). A nasz organizm przetwarza go w ten sam sposób co biały kryształ.

5. Cukier kokosowy

Swoim smakiem i kolorem przypomina cukier brązowy. Cukier kokosowy może wydawać się jednak zdrowszy, bo zawiera potas, fosfor, magnez i wapń. Musielibyśmy jednak zjeść go przynajmniej ¼ szklanki, żeby nasz organizm doświadczył jego korzyści zdrowotnych. Ale taka ilość cukru znacznie przekracza dzienne normy 6 łyżeczek dla kobiet i 9 dla mężczyzn. I choć cukier kokosowy zawiera mniej fruktozy, a przez to mniej obciąża wątrobę, wciąż jest bogaty w sacharozę. A ta lubi nam podnosić poziom cukru we krwi. O cukrze kokosowym przeczytasz też we wpisie “Zdrowe zamienniki cukru”.

6. Daktyle

Raczej nie posłodzimy nimi herbaty czy kawy. Ale suszone daktyle doskonale sprawdzą się jako zamiennik cukru w ciastach czy koktajlach. Jako pełnowartościowe pożywienie daktyle dostarczają nam odrobinę błonnika i niewielkich ilości wapnia i potasu. Jeden suszony daktyl to 20 kcal i mniej więcej 1 g błonnika.

7. Stewia

300-krotnie słodsza od cukru stewia ma zero kalorii, a jej spożywanie w żaden sposób nie wpływa na stężenie cukru we krwi. 0 kalorii oznacza też, że stewia nie dostarcza żadnych wartości odżywczych. Sproszkowana stewia może zawierać alkohole cukrowe dla niektórych trudne do strawienia. Spożywanie stewii odradza się więc osobom z nieswoistym zapaleniem jelit.

Nie ma się co łudzić. Żaden, nawet najbardziej naturalny słodzik nie należy do zdrowej żywności. Nawet jeśli któryś ze słodzików zawiera witaminy i minerały, to w tak pomijalnych i małych ilościach, że nie możemy uznać go za zdrowe źródło tych pierwiastków.

Przeczytaj też:

Co zamiast cukru? Zdrowe zamienniki białego kryształu

Ile cukru w cukrze?

Syrop glukozowo-fruktozowy. Dlaczego szkodzi zdrowiu?

Źródła:

http://badania.net/cukier-brazowe-nieporozumienie/

https://greatist.com/eat/difference-between-natural-sweeteners